Je Mac is een als een virtueel Bureau. Rechtsboven staat een enorme kaartenbak: de harde schijf.
NB: In Mac OS 10.7 Lion staat de harde schijf standaard niet meer op je Bureaublad!
Die heet op de volgende plaatjes 'Macintosh HD'. Het Bureaublad wordt beheerd door het programma Finder.
Het lachende Finder-icoon
In de HD zitten lades oftewel Mappen en in die Mappen zitten weer Mappen enzovoort enzovoort. Denk aan een stamboom die op zijn kant ligt.
Dubbelklikken op het symbool van de harde schijf levert een Venster op, waarin je rechts de mappen en bestanden ziet verschijnen en links de Navigatiekolom aantreft:

Als je klikt op het huisjessymbool in de navigatiekolom (links) kom je in je eigen Thuismap terecht. Over het hoe en waarom van de Thuismap lees je meer in het hoofdstuk 'De Gebruiker'.
Vensterweergave
Er zijn vier manieren om de mappen en bestanden weer te geven. Iconen (zoals hierboven), lijstweergave en in kolommen (horizontale stamboomweergave) en een voorvertoningweergave. Linksboven zie je vier symbooltjes naast elkaar die dit uitdrukken. Klik erop en de indeling van je venster verandert.
Lijstweergave is bijvoorbeeld handig wanneer je documenten alfabetisch, op datum, grootte of soort wilt sorteren. Klik hiervoor op resp. 'Bewerkingsdatum', 'Grootte' of 'Soort'.

Kolommenweergave is handig voor een goed overzicht:

Voorvertoningweergave kun je gebruiken om snel je documenten te bekijken zonder ze te openen.

De Finder is dus meer dan alleen een Mappen-Structuur-Indeel-Beheer-Programma, maar ook een Preview programma!
De Navigatiekolom
Je kunt ervoor kiezen het Dock te gebruiken als snel opstapje naar je favoriete programma's en documenten. Wat ook kan is het menu gebruiken dat de linkerkant van ieder Venster aantreft: de Navigatiekolom. Sleep hierheen je favoriete mappen, programma's en/of documenten. Er wordt zo een Alias (of 'snelkoppeling') aangemaakt. Een link naar het echte bestand of programma.

Een onderdeel eruit halen is gewoon een kwestie van naar het bureaublad slepen. Hiermee verwijder de alias (met een plofwolkje) uit het menu doch niet het bestand/map van je harde schijf. Schrik dus niet als het per ongeluk gebeurt.
Het Dock
Een opvallend onderdeel van de Finder, en karakterestiek voor Mac OS X, is het Dock:

Meteen in het begin hebben we al geleerd hoe je het Dock kunt instellen, links, rechts, onder, groot, klein, automatisch tonen ja of nee. Zelf heb ik 'm het lieftst altijd verborgen staan.
In het Dock zitten plenty icoontjes. Ga erop staan met je muis en je ziet de naam van het programmaatje verschijnen.
Klik er 1x op en het programma start op (het icoontje danst op en neer).
Klik, houdt de muisknop vast en een klein menu verschijnt. Kies 'Toon in Finder'. Je krijgt te zien waar het programma of bestand ook alweer staat op je harde schijf, mocht je dat even vergeten zijn:

Net als in de Navigatiekolom kunnen we onze favoriete programma's en documenten naar het Dock slepen en er zo een zgn. Alias (Snelkoppeling) van maken. Het handige van het Dock is echter, dat je er altijd direct toegang tot hebt, wat je ook aan het doen bent.
Bijvoorbeeld de Systeemvoorkeuren uit het vorige hoofdstuk, die zijn ook rechtstreeks te bereiken via je Dock. NB: Ik leer echter aan om via het Apple Menu naar Systeemvoorkeuren te gaan, omdat je ze ook per ongeluk uit het Dock zou kunnen slepen.
Het Dock is dus een 'ga-er-snel-naartoe-ding'. Handig voor al je programma's, maar ook veel gebruikte documenten. Wil je een programma/documentje in het Dock plaatsen (als 'snelkoppeling' in windows-taal), gooi het bestand in het Dock en laat het erop vallen. Dat is alles. Wil je het kwijt, trek het uit het Dock. Het zal in een wolkje ontploffen en weg is ie. :-) Hiermee is het programma zelf NIET verdwenen, dus niet in paniek raken wanneer je per ongeluk iets uit het Dock hebt laten vallen. Je kunt het er altijd weer in sleur ende pleuren.

Standaard inhoud van het Dock in Mac OS 10.5 Leopard
Van links naar rechts:
- Finder: zo heet het programma wat het Bureaublad en de inhoud van de harde schijf en de mappenstructuur beheert (zo heet het al meer dan vijfentwintig jaar) Onder dit icoontje staat altijd een zwart driehoekje, ten teken dat dit programma in werking is.
- Dashboard: kleine handige programmaatjes die in het zgn. Dashboard staan en zo snel in- en uit beeld kunnen gaan (uitleg volgt)
- Mail: e-mail programma
- Safari: internetbrowser
- iChatAV / FaceTime: chat programma, met (of zonder) beeld, volgens het protocol van AOL Instant Messenger (check www.aol.com voor gratis aanmelding)
- Adresboek: adressendatabaseprogramma (werkt met de V-card standaard)
- iCal: kalender en agenda
- Voorvertoning: programma waarin je afbeeldingen en pdf'jes kunt bekijken
- iTunes: audio / MP3 speel en converteerprogramma, CD/Video afspeel programma, Internetradio, branden van audio en mp3-cd's en uiteraard HET communicatiemiddel met iPod, iPhone en iPad
- iPhoto: -open, -bewerk- en -opslagprogramma voor je digitale foto's en videootjes.
- iMovie: voor je digitale videocamera
- iDvD: maak en brand je eigen dvd's
- Garageband: muziekmaakprogramma met echte instrumenten, een sample bieb en Midi
- iWeb: websites maken (wordt niet verder ontwikkeld helaas)
- PhotoBooth: maakt foto's en filmpjes met ingebouwde iSight camera, inclusief lachspiegel- en andere effecten
- Spaces: organiseert verschillende bureaubladen met daarin verschillende werkomgevingen
- Time Machine: de automatische backup-functie van Mac OS 10.5 Leopard en hoger
- Systeemvoorkeuren: hebben we al besproken in hoofdstuk Voorkeuren
- Prullenmand: lijkt me duidelijk. Staat er vast in.
Prullenmand legen
Klik op het icoontje in het Dock en houdt de muisknop even vast, er verschijnt een balkje met de tekst 'Leeg Prullenmand' (rechts-klikken mag ook):
NB: je kunt ook in de Finder naar 'Leeg Prullenmand' gaan onder het menu 'Finder'
Het sluiten van een Venster in de Finder
Een Venster sluiten doe je als volgt:
Linksboven in het venster zie je drie knoppen:
- rood is 'venster sluiten'
- geel is 'venster in Dock plaatsen' (even uit beeld doen verdwijnen zodat je er snel weer bij kunt wanneer nodig)
- groen is 'Venster op maximumgrootte doen (afhankelijk van de inhoud)'.
Je zult dit horizontale stoplicht in ieder venster tegenkomen en in ieder willekeurig programmavenster:
(voor de kleurenblinden onder ons: rood staat links, geel middenin en groen rechts)
Een nieuwe map aanmaken
Ga naar de Menubalk, kies 'Archief' en daaronder staat 'Nieuwe map':

Of klik op het rader-symbooltje in een venster:

MacMiep adviseert je om al je bestanden/nieuwe mappen in je thuismap te bewaren. Waarom, dat leren we in hoofdstuk De Gebruiker. NB: In Mac OS 10.7 Lion is dit aanmerkelijk vereenvoudigd.
Naam geven of naam veranderen
Om de nieuwe map een naam te geven: ga op de tekstbalk staan, klik een keer om de letters te selecteren, en tik de naam in. Je hoeft niet persé te klikken, je kunt ook de return toets gebruiken.
Op deze manier geef je ook schijven een nieuwe naam.
Bestanden verplaatsen of kopiëren
Uiteraard kun je mappen en bestanden verplaatsen. Klik erop, houdt de muisknop ingedrukt en sleep het item ergens heen waar je 'm wilt hebben ("sleur ende pleur")
Wil je het bestand meteen kopiëren, houdt dan onder bovenstaande actie de Option (alt) toets ingedrukt.
Cd's en Dvd's gebruiken
Wanneer je een cd of dvd in de speler duwt, starten automatisch de spelers (iTunes voor audio en DVDspeler voor dvd) op (dit kun je veranderen in 'Systeemvoorkeuren' bij Cd's en Dvd's).
Deze schijven verschijnen op je Bureaublad met hun icoontje. Wil je de cd er weer uithebben, dan kan dat op meerdere manieren:
1. Moderne Mac toetsenborden hebben rechtsboven een uitwerp-toets. Houdt deze enige seconden ingedrukt.
2. In de Navigatiekolom staat achter iedere schijf een uitwerpsymbool (geldt ook voor externe harde schijven en sticks):

3. pak 'm op en gooi 'm in de Prullenmand! Je zult zien dat het Prullenmand symbool in het Dock ineens in een 'uitwerpsymbool' verandert. (geldt ook voor externe harde schijven e.d.)
4. Selecteer de schijf en tik Command E ('eject')
5. Ook binnen bijv. een programma als iTunes is er een cd-uitwerp mogelijkheid
Snel switchen tussen programma's en vensters: Exposé
Je hebt hiermee de mogelijkheid om alle vensters die openstaan ineens in beeld te zien:

of ze uit beeld te laten verdwijnen:

Deze instellingen zijn standaard, en aan te passen in Systeemvoorkeuren => Exposé:
Niet alleen F-toetsen kun je gebruiken, ook kun je de cursor in een hoek van het beeldscherm zetten om een van te voren ingesteld effect te krijgen:

Plaats je muis in een hoek van het scherm en meteen volgt het geselecteerde effect.

Je eigen Bureaublad:
In Systeemvoorkeuren vind je 'Bureaublad en Schermbeveiliging'. Kies hier je favoriete Bureaubladafbeelding. Naast de standaard afbeeldingen kun je je eigen plaatje(s) kiezen uit je iPhoto Bieb of de map Afbeeldingen:

Het Bureaublad instellen in Mac OS 10.7 Lion
Eén muisknop... is dat niet een beetje weinig?
Ondanks dat de meegeleverde muis een meerknopsmuis is,heb je geen 2 knoppen nodig:
Met de toetsen Shift, Option (Alt), Ctrl en Command kun je al die extra truukjes ook doen. Je gebruikt alleen een hand meer. Houd bijvoorbeeld de 'Ctrl-toets' ingedrukt en klik met je muis op een bestandje in de Finder, en je krijgt een Snelmenu:

Hetzelfde geldt voor Ctrl-klik op je Bureaublad:
NB: Ctrl klik is ook een rechts-klik
Bijna alle programma's hebben zulke truukjes, zie hiervoor de helpsectie/handleiding van het desbetreffende programma of - beter nog - probeer het gewoon eens uit. NB: Doe je liever een rechts-klik, schakel die dan eerst in bij Systeemvoorkeuren => Muis, zoals al uitgelegd in hoofdstuk Voorkeuren
NB: In Mac OS 10.7 Lion staat de harde schijf standaard niet meer op je Bureaublad!
Die heet op de volgende plaatjes 'Macintosh HD'. Het Bureaublad wordt beheerd door het programma Finder.
Het lachende Finder-icoonIn de HD zitten lades oftewel Mappen en in die Mappen zitten weer Mappen enzovoort enzovoort. Denk aan een stamboom die op zijn kant ligt.
Dubbelklikken op het symbool van de harde schijf levert een Venster op, waarin je rechts de mappen en bestanden ziet verschijnen en links de Navigatiekolom aantreft:
Als je klikt op het huisjessymbool in de navigatiekolom (links) kom je in je eigen Thuismap terecht. Over het hoe en waarom van de Thuismap lees je meer in het hoofdstuk 'De Gebruiker'.
Vensterweergave
Er zijn vier manieren om de mappen en bestanden weer te geven. Iconen (zoals hierboven), lijstweergave en in kolommen (horizontale stamboomweergave) en een voorvertoningweergave. Linksboven zie je vier symbooltjes naast elkaar die dit uitdrukken. Klik erop en de indeling van je venster verandert.
Lijstweergave is bijvoorbeeld handig wanneer je documenten alfabetisch, op datum, grootte of soort wilt sorteren. Klik hiervoor op resp. 'Bewerkingsdatum', 'Grootte' of 'Soort'.

Kolommenweergave is handig voor een goed overzicht:

Kolommen-truukjes
- Je kunt de kolommen verbreden door op de tussengrens te klikken en deze heen en weer te slepen.
- Wanneer je daarbij de option (alt)-toets ingedrukt houdt, blijven alle kolommen even breed.
- Wanneer je in Kolommenweergave dubbelklikt op deze
streepjes, vergroot de kolom zich zo, dat de namen van de bestanden volledig zichtbaar zijn.
- Je kunt de kolommen verbreden door op de tussengrens te klikken en deze heen en weer te slepen.
- Wanneer je daarbij de option (alt)-toets ingedrukt houdt, blijven alle kolommen even breed.
- Wanneer je in Kolommenweergave dubbelklikt op deze
streepjes, vergroot de kolom zich zo, dat de namen van de bestanden volledig zichtbaar zijn.Voorvertoningweergave kun je gebruiken om snel je documenten te bekijken zonder ze te openen.

De Finder is dus meer dan alleen een Mappen-Structuur-Indeel-Beheer-Programma, maar ook een Preview programma!
De Navigatiekolom
Je kunt ervoor kiezen het Dock te gebruiken als snel opstapje naar je favoriete programma's en documenten. Wat ook kan is het menu gebruiken dat de linkerkant van ieder Venster aantreft: de Navigatiekolom. Sleep hierheen je favoriete mappen, programma's en/of documenten. Er wordt zo een Alias (of 'snelkoppeling') aangemaakt. Een link naar het echte bestand of programma.

Een onderdeel eruit halen is gewoon een kwestie van naar het bureaublad slepen. Hiermee verwijder de alias (met een plofwolkje) uit het menu doch niet het bestand/map van je harde schijf. Schrik dus niet als het per ongeluk gebeurt.
Finder versus Verkenner
In Windows Verkenner kun je naast iconen, lijst en stamboomweergave ook nog een verticale uitklapweergave laten zien. Deze weergave heb je niet in de Finder, maar wel iets wat erop lijkt; je kunt in Lijstweergave op de driehoekjes klikken die je voor iedere map aantreft om een uitklapweergave te krijgen:
In Windows Verkenner kun je naast iconen, lijst en stamboomweergave ook nog een verticale uitklapweergave laten zien. Deze weergave heb je niet in de Finder, maar wel iets wat erop lijkt; je kunt in Lijstweergave op de driehoekjes klikken die je voor iedere map aantreft om een uitklapweergave te krijgen:
Bestanden verplaatsen
Je kunt natuurlijk twee Findervensters naast elkaar openen om bijvoorbeeld een bestand te verplaatsen. Dit is echter niet persé nodig; je kunt alles doen met één Venster.
Pak het te verplaatsen bestand op en houdt de muisknop ingedrukt. Beweeg het naar de plek waar het ongeveer heen moet. Ligt de plek onder in de stamboom, dan kun je mappen laten openklappen om de juiste plek te zoeken. Ben je verkeerd beland, beweeg uit het opengeklapte Venster en het klapt weer dicht. Zo kun je snel navigeren in de Finder zonder extra Vensters te openen. Het is even aanvoelen, maar als je het eenmaal gewend bent werkt het snel en handig.
Foutje? .... Bedankt!
Heb je een fout gemaakt in de Finder, bijvoorbeeld met het hernoemen of verplaatsen van een bestand? Onder het menu Wijzig vind je Herstel. Oftewel Command-Z.
Meerdere bestanden tegelijk selecteren
Druk de Shift-toets in voor bestanden op rij, voor bestanden op diverse plekken de Command-toets.
Kopiëren van een bestand naar een andere plek
Houdt de option (alt)-toets ingedrukt, klik en sleep vervolgens het gewenste bestand naar de gewenste plek.
Je ziet een groen
balletje ten teken dat je aan het kopiëren slaat.
NB: als die andere plek zich op een andere schijf (USB stick of Flashkaart o.i.d.) bevindt, kopieert ie het bestand automatisch al.
Je kunt natuurlijk twee Findervensters naast elkaar openen om bijvoorbeeld een bestand te verplaatsen. Dit is echter niet persé nodig; je kunt alles doen met één Venster.
Pak het te verplaatsen bestand op en houdt de muisknop ingedrukt. Beweeg het naar de plek waar het ongeveer heen moet. Ligt de plek onder in de stamboom, dan kun je mappen laten openklappen om de juiste plek te zoeken. Ben je verkeerd beland, beweeg uit het opengeklapte Venster en het klapt weer dicht. Zo kun je snel navigeren in de Finder zonder extra Vensters te openen. Het is even aanvoelen, maar als je het eenmaal gewend bent werkt het snel en handig.
Foutje? .... Bedankt!
Heb je een fout gemaakt in de Finder, bijvoorbeeld met het hernoemen of verplaatsen van een bestand? Onder het menu Wijzig vind je Herstel. Oftewel Command-Z.
Meerdere bestanden tegelijk selecteren
Druk de Shift-toets in voor bestanden op rij, voor bestanden op diverse plekken de Command-toets.
Kopiëren van een bestand naar een andere plek
Houdt de option (alt)-toets ingedrukt, klik en sleep vervolgens het gewenste bestand naar de gewenste plek.
Je ziet een groen
NB: als die andere plek zich op een andere schijf (USB stick of Flashkaart o.i.d.) bevindt, kopieert ie het bestand automatisch al.
Het Dock
Een opvallend onderdeel van de Finder, en karakterestiek voor Mac OS X, is het Dock:

Meteen in het begin hebben we al geleerd hoe je het Dock kunt instellen, links, rechts, onder, groot, klein, automatisch tonen ja of nee. Zelf heb ik 'm het lieftst altijd verborgen staan.
In het Dock zitten plenty icoontjes. Ga erop staan met je muis en je ziet de naam van het programmaatje verschijnen.
Klik er 1x op en het programma start op (het icoontje danst op en neer).
Klik, houdt de muisknop vast en een klein menu verschijnt. Kies 'Toon in Finder'. Je krijgt te zien waar het programma of bestand ook alweer staat op je harde schijf, mocht je dat even vergeten zijn:

Net als in de Navigatiekolom kunnen we onze favoriete programma's en documenten naar het Dock slepen en er zo een zgn. Alias (Snelkoppeling) van maken. Het handige van het Dock is echter, dat je er altijd direct toegang tot hebt, wat je ook aan het doen bent.
Bijvoorbeeld de Systeemvoorkeuren uit het vorige hoofdstuk, die zijn ook rechtstreeks te bereiken via je Dock. NB: Ik leer echter aan om via het Apple Menu naar Systeemvoorkeuren te gaan, omdat je ze ook per ongeluk uit het Dock zou kunnen slepen.
Het Dock is dus een 'ga-er-snel-naartoe-ding'. Handig voor al je programma's, maar ook veel gebruikte documenten. Wil je een programma/documentje in het Dock plaatsen (als 'snelkoppeling' in windows-taal), gooi het bestand in het Dock en laat het erop vallen. Dat is alles. Wil je het kwijt, trek het uit het Dock. Het zal in een wolkje ontploffen en weg is ie. :-) Hiermee is het programma zelf NIET verdwenen, dus niet in paniek raken wanneer je per ongeluk iets uit het Dock hebt laten vallen. Je kunt het er altijd weer in sleur ende pleuren.

Standaard inhoud van het Dock in Mac OS 10.5 Leopard
Van links naar rechts:
- Finder: zo heet het programma wat het Bureaublad en de inhoud van de harde schijf en de mappenstructuur beheert (zo heet het al meer dan vijfentwintig jaar) Onder dit icoontje staat altijd een zwart driehoekje, ten teken dat dit programma in werking is.
- Dashboard: kleine handige programmaatjes die in het zgn. Dashboard staan en zo snel in- en uit beeld kunnen gaan (uitleg volgt)
- Mail: e-mail programma
- Safari: internetbrowser
- iChatAV / FaceTime: chat programma, met (of zonder) beeld, volgens het protocol van AOL Instant Messenger (check www.aol.com voor gratis aanmelding)
- Adresboek: adressendatabaseprogramma (werkt met de V-card standaard)
- iCal: kalender en agenda
- Voorvertoning: programma waarin je afbeeldingen en pdf'jes kunt bekijken
- iTunes: audio / MP3 speel en converteerprogramma, CD/Video afspeel programma, Internetradio, branden van audio en mp3-cd's en uiteraard HET communicatiemiddel met iPod, iPhone en iPad
- iPhoto: -open, -bewerk- en -opslagprogramma voor je digitale foto's en videootjes.
- iMovie: voor je digitale videocamera
- iDvD: maak en brand je eigen dvd's
- Garageband: muziekmaakprogramma met echte instrumenten, een sample bieb en Midi
- iWeb: websites maken (wordt niet verder ontwikkeld helaas)
- PhotoBooth: maakt foto's en filmpjes met ingebouwde iSight camera, inclusief lachspiegel- en andere effecten
- Spaces: organiseert verschillende bureaubladen met daarin verschillende werkomgevingen
- Time Machine: de automatische backup-functie van Mac OS 10.5 Leopard en hoger
- Systeemvoorkeuren: hebben we al besproken in hoofdstuk Voorkeuren
- Prullenmand: lijkt me duidelijk. Staat er vast in.
Prullenmand legen
Klik op het icoontje in het Dock en houdt de muisknop even vast, er verschijnt een balkje met de tekst 'Leeg Prullenmand' (rechts-klikken mag ook):
NB: je kunt ook in de Finder naar 'Leeg Prullenmand' gaan onder het menu 'Finder'
Dansende programma-icoontjes in het 'Dock'
Wanneer er een programma aan het opstarten is of iets te melden heeft, 'danst' het icoontje op en neer.
Actieve programma's krijgen een soort lichtje onder hun icoon. Ook programma's die je er niet ingegooid hebt zijn wanneer ze in werking zijn met hun icoontje in het Dock te zien. Dit maakt het switchen tussen programma's heel makkelijk; klik gewoon op hun Dock-icoontje.
Tips en gadgets voor de Dock
- Gooi programma's die vaak gebruikt in het Dock. Hoef je niet meer door de harde schijf te navigeren of een venster te openen om ze op te starten.
- Speel eens een film af klik het programmavenster weg met de gele knop. Zie 'm verder spelen in het Dock op postzegelformaat!
- Klik een geopend Venster naar het Dock (gele knop) met de Shift-toets ingedrukt - en terug en zie het effect in slow-motion.
Wanneer er een programma aan het opstarten is of iets te melden heeft, 'danst' het icoontje op en neer.
Actieve programma's krijgen een soort lichtje onder hun icoon. Ook programma's die je er niet ingegooid hebt zijn wanneer ze in werking zijn met hun icoontje in het Dock te zien. Dit maakt het switchen tussen programma's heel makkelijk; klik gewoon op hun Dock-icoontje.
Tips en gadgets voor de Dock
- Gooi programma's die vaak gebruikt in het Dock. Hoef je niet meer door de harde schijf te navigeren of een venster te openen om ze op te starten.
- Speel eens een film af klik het programmavenster weg met de gele knop. Zie 'm verder spelen in het Dock op postzegelformaat!
- Klik een geopend Venster naar het Dock (gele knop) met de Shift-toets ingedrukt - en terug en zie het effect in slow-motion.
Het sluiten van een Venster in de Finder
Een Venster sluiten doe je als volgt:
Linksboven in het venster zie je drie knoppen:
- rood is 'venster sluiten'
- geel is 'venster in Dock plaatsen' (even uit beeld doen verdwijnen zodat je er snel weer bij kunt wanneer nodig)
- groen is 'Venster op maximumgrootte doen (afhankelijk van de inhoud)'.
Je zult dit horizontale stoplicht in ieder venster tegenkomen en in ieder willekeurig programmavenster:
Het sluiten van een Programmavenster versus het stoppen van een Programma
Windowsgebruikers let op: Een venster sluiten is op de Mac niet altijd hetzelfde als een programma sluiten. In tegenstelling tot in Windows moet je een programma echt afsluiten voordat het niet meer draait. Alleen het wegklikken van het documentvenster (linksboven rode knopje) is niet - altijd- genoeg. Ook al heb je al je werk weggeklikt, het programma zelf draait nog.
Stop Programma is Command-Q!
Windowsgebruikers let op: Een venster sluiten is op de Mac niet altijd hetzelfde als een programma sluiten. In tegenstelling tot in Windows moet je een programma echt afsluiten voordat het niet meer draait. Alleen het wegklikken van het documentvenster (linksboven rode knopje) is niet - altijd- genoeg. Ook al heb je al je werk weggeklikt, het programma zelf draait nog.
Stop Programma is Command-Q!
Findervoorkeuren
Voorkeuren voor het gebruik van mappen, schijven en de Navigatiekolom vind je onder het menu 'Finder' bij 'Voorkeuren...':

Voorkeuren voor Findervensters of het Bureaublad
Onder het menu 'Weergave' vind je 'Toon weergaveopties' (Appeltje J)
Afhankelijk van waar je bent en welke Vensterweergave je hebt gekozen zie je de mogelijkheden (resp. Iconen, Lijst, Kolommen, Bureaublad):

NB: 'Toon Voorvertoning' betekent dat je een miniatuurversie te zien krijgt van het document in kwestie.
Voorkeuren voor het gebruik van mappen, schijven en de Navigatiekolom vind je onder het menu 'Finder' bij 'Voorkeuren...':

Voorkeuren voor Findervensters of het Bureaublad
Onder het menu 'Weergave' vind je 'Toon weergaveopties' (Appeltje J)
Afhankelijk van waar je bent en welke Vensterweergave je hebt gekozen zie je de mogelijkheden (resp. Iconen, Lijst, Kolommen, Bureaublad):

NB: 'Toon Voorvertoning' betekent dat je een miniatuurversie te zien krijgt van het document in kwestie.
Iconen
In Windows zie je je foto's en plaatjes als iconen verschijnen. Op de Mac hebben ze meestal het icoon van het programma waarin ze bewaard of geopend zijn. Dit kun je veranderen door in het menu 'Weergave'=>'Toon Weergaveopties' =>'Toon Voorvertoning' aan te vinken. Wanneer je dan meteen de 'Symboolgrootte' groter maakt, kun je ze ook beter bekijken, met 'Toon Info' heb je de grootte te pakken en desgewenst geef je de achtergrond een hippe kleur:

In Windows zie je je foto's en plaatjes als iconen verschijnen. Op de Mac hebben ze meestal het icoon van het programma waarin ze bewaard of geopend zijn. Dit kun je veranderen door in het menu 'Weergave'=>'Toon Weergaveopties' =>'Toon Voorvertoning' aan te vinken. Wanneer je dan meteen de 'Symboolgrootte' groter maakt, kun je ze ook beter bekijken, met 'Toon Info' heb je de grootte te pakken en desgewenst geef je de achtergrond een hippe kleur:
Een nieuwe map aanmaken
Ga naar de Menubalk, kies 'Archief' en daaronder staat 'Nieuwe map':

Of klik op het rader-symbooltje in een venster:

MacMiep adviseert je om al je bestanden/nieuwe mappen in je thuismap te bewaren. Waarom, dat leren we in hoofdstuk De Gebruiker. NB: In Mac OS 10.7 Lion is dit aanmerkelijk vereenvoudigd.
Naam geven of naam veranderen
Om de nieuwe map een naam te geven: ga op de tekstbalk staan, klik een keer om de letters te selecteren, en tik de naam in. Je hoeft niet persé te klikken, je kunt ook de return toets gebruiken.
Op deze manier geef je ook schijven een nieuwe naam. WAARSCHUWING
Verander nooit:
- De naam van je Thuismap.
- Namen van de standaard mappen in je Thuismap.
- Namen van de mappen op het eerste niveau van je harde schijf.
Niet veranderen betekent dus ook niet weggooien of verplaatsen! Dit zal je ook niet lukken, maar je weet nooit.
Verander nooit:
- De naam van je Thuismap.
- Namen van de standaard mappen in je Thuismap.
- Namen van de mappen op het eerste niveau van je harde schijf.
Niet veranderen betekent dus ook niet weggooien of verplaatsen! Dit zal je ook niet lukken, maar je weet nooit.
Bestanden verplaatsen of kopiëren
Uiteraard kun je mappen en bestanden verplaatsen. Klik erop, houdt de muisknop ingedrukt en sleep het item ergens heen waar je 'm wilt hebben ("sleur ende pleur")
Wil je het bestand meteen kopiëren, houdt dan onder bovenstaande actie de Option (alt) toets ingedrukt.
Cd's en Dvd's gebruiken
Wanneer je een cd of dvd in de speler duwt, starten automatisch de spelers (iTunes voor audio en DVDspeler voor dvd) op (dit kun je veranderen in 'Systeemvoorkeuren' bij Cd's en Dvd's).
Deze schijven verschijnen op je Bureaublad met hun icoontje. Wil je de cd er weer uithebben, dan kan dat op meerdere manieren:
1. Moderne Mac toetsenborden hebben rechtsboven een uitwerp-toets. Houdt deze enige seconden ingedrukt.
2. In de Navigatiekolom staat achter iedere schijf een uitwerpsymbool (geldt ook voor externe harde schijven en sticks):

3. pak 'm op en gooi 'm in de Prullenmand! Je zult zien dat het Prullenmand symbool in het Dock ineens in een 'uitwerpsymbool' verandert. (geldt ook voor externe harde schijven e.d.)
4. Selecteer de schijf en tik Command E ('eject')
5. Ook binnen bijv. een programma als iTunes is er een cd-uitwerp mogelijkheid
Snel switchen tussen programma's en vensters: Exposé
Je hebt hiermee de mogelijkheid om alle vensters die openstaan ineens in beeld te zien:

of ze uit beeld te laten verdwijnen:

Deze instellingen zijn standaard, en aan te passen in Systeemvoorkeuren => Exposé:
Niet alleen F-toetsen kun je gebruiken, ook kun je de cursor in een hoek van het beeldscherm zetten om een van te voren ingesteld effect te krijgen:

Plaats je muis in een hoek van het scherm en meteen volgt het geselecteerde effect.

Markeren van documenten of mappen
Werken met kleurenlabels: het markeren van mappen en documenten met een kleurtje. Vind Miep zelf erg handig.
Je kunt in de Finder je documenten en mappen kleurtjes geven:

Selecteer het document(en), ga onder het Archief-menu naar Kleurenlabel. Je kunt natuurlijk ook rechts-klikken (Control-klik) op het document/map voor het snelmenu.

Bij het menu Finder => Voorkeuren kun je desgewenst de labels benoemen:

Snel iets in de Prullenmand werpen:
Selecteer het gewenste document en kies Command + Backspace/Delete-toets
Pimp your Mac
Om een map of schijf een leuk icoontje te geven, klik erop en kies 'Info' onder 'Archief'. Doe dit ook met het icoontje. Klik nu op het plaatje van het icoontje, kies "Kopieer' uit het 'Wijzig' menu, en klik dan op het symbool wat je wilt veranderen. Kies 'Plak' uit het Wijzig menu. Klaar! Google maar eens naar leuke iconen sets voor Mac OS X.
Werken met kleurenlabels: het markeren van mappen en documenten met een kleurtje. Vind Miep zelf erg handig.
Je kunt in de Finder je documenten en mappen kleurtjes geven:

Selecteer het document(en), ga onder het Archief-menu naar Kleurenlabel. Je kunt natuurlijk ook rechts-klikken (Control-klik) op het document/map voor het snelmenu.

Bij het menu Finder => Voorkeuren kun je desgewenst de labels benoemen:

Snel iets in de Prullenmand werpen:
Selecteer het gewenste document en kies Command + Backspace/Delete-toets
Pimp your Mac
Om een map of schijf een leuk icoontje te geven, klik erop en kies 'Info' onder 'Archief'. Doe dit ook met het icoontje. Klik nu op het plaatje van het icoontje, kies "Kopieer' uit het 'Wijzig' menu, en klik dan op het symbool wat je wilt veranderen. Kies 'Plak' uit het Wijzig menu. Klaar! Google maar eens naar leuke iconen sets voor Mac OS X.
Je eigen Bureaublad:
In Systeemvoorkeuren vind je 'Bureaublad en Schermbeveiliging'. Kies hier je favoriete Bureaubladafbeelding. Naast de standaard afbeeldingen kun je je eigen plaatje(s) kiezen uit je iPhoto Bieb of de map Afbeeldingen:

Het Bureaublad instellen in Mac OS 10.7 Lion
Eén muisknop... is dat niet een beetje weinig?
Ondanks dat de meegeleverde muis een meerknopsmuis is,heb je geen 2 knoppen nodig:
Met de toetsen Shift, Option (Alt), Ctrl en Command kun je al die extra truukjes ook doen. Je gebruikt alleen een hand meer. Houd bijvoorbeeld de 'Ctrl-toets' ingedrukt en klik met je muis op een bestandje in de Finder, en je krijgt een Snelmenu:

Hetzelfde geldt voor Ctrl-klik op je Bureaublad:
NB: Ctrl klik is ook een rechts-klikBijna alle programma's hebben zulke truukjes, zie hiervoor de helpsectie/handleiding van het desbetreffende programma of - beter nog - probeer het gewoon eens uit. NB: Doe je liever een rechts-klik, schakel die dan eerst in bij Systeemvoorkeuren => Muis, zoals al uitgelegd in hoofdstuk Voorkeuren
Toetsencombinaties of Shortcuts / Sneltoetsen
De meeste handelingen worden in deze cursus aangeleerd met de muis. Het is echter slim om jezelf zo snel mogelijk aan te leren zoveel mogelijk met Toetsencombinaties ('Shortcuts' in het Engels) te werken. Dit gaat stukken sneller en wordt vanzelf een automatisme. Veel handelingen zijn immers standaard en in ieder programma met dezelfde toetsencombinatie uit te voeren. Printen bijvoorbeeld.
Achter bijna elk commando in de menubalk zie je een rare kriebel met een letter of cijfer staan:
Deze refereert aan de Command-toetsen (vroeger Appeltje-toetsen) op je toetsenbord:

Achter het menu-commando staat de toetsencombinatie (shortcut) die voor dat commando geldt. Dit kunnen twee toetsen zijn, maar ook meer. Printen wordt Command P
Een bloemlezing met bijbehorende ezelsbruggetjes:
Command W venster weg WEG
Command A selecteer alles ALLES
Command C kopieer het geselecteerde COPIEER
Command V plak het vervolgens op de aangegeven plek VELPON
Command X knip (verwijder het geslecteerde)
Command S Save, bewaar dus SAVE
Command - shift - S Bewaar als .... (geef het document een (andere) naam)
Command N Nieuw venster/ Nieuw document NIEUW
Command - shift - N Nieuwe map
Command O Open OPEN
Command - i Informatie/toegangsrechten/samengebruik INFO
Command ? Heeeeeeelp!
Command F Zoeken FIND
Command Z Herstel
Command Q Einde programma QUIT
Command - tab Wisselen tussen programma's door
Command - backspace Gooit het geselecteerde in de prullenmand
In de verschillende programma's vind je er veel meer en ook hele specifieke.
Schermafbeelding maken (schermafdruk, printscreen, foto van je beeldscherm)
Een foto maken van je beeldscherm? Kies:
Command + Shift + 3
Een foto van een specifiek stukje van je beeldscherm, bijvoorbeeld van de inhoud van een map om die te kunnen printen:
Command + Shift + 4
En selecteer met je cursor het gewenste beeldformaat. Gemaakte plaatjes komen op je Bureaublad terecht.
Met het programma Schermafbeelding (te vinden in de map Programma's/Hulpprogramma's) kun je ook met een timer foto's maken van je beeldscherm:

In de Voorkeuren van Schermafbeelding kun je ook aangeven of, en welke soort cursor in beeld moet worden gebracht. Standaard komt er namelijk geen cursor in beeld.
De meeste handelingen worden in deze cursus aangeleerd met de muis. Het is echter slim om jezelf zo snel mogelijk aan te leren zoveel mogelijk met Toetsencombinaties ('Shortcuts' in het Engels) te werken. Dit gaat stukken sneller en wordt vanzelf een automatisme. Veel handelingen zijn immers standaard en in ieder programma met dezelfde toetsencombinatie uit te voeren. Printen bijvoorbeeld.
Achter bijna elk commando in de menubalk zie je een rare kriebel met een letter of cijfer staan:
Deze refereert aan de Command-toetsen (vroeger Appeltje-toetsen) op je toetsenbord:

Achter het menu-commando staat de toetsencombinatie (shortcut) die voor dat commando geldt. Dit kunnen twee toetsen zijn, maar ook meer. Printen wordt Command P
Een bloemlezing met bijbehorende ezelsbruggetjes:
Command W venster weg WEG
Command A selecteer alles ALLES
Command C kopieer het geselecteerde COPIEER
Command V plak het vervolgens op de aangegeven plek VELPON
Command X knip (verwijder het geslecteerde)
Command S Save, bewaar dus SAVE
Command - shift - S Bewaar als .... (geef het document een (andere) naam)
Command N Nieuw venster/ Nieuw document NIEUW
Command - shift - N Nieuwe map
Command O Open OPEN
Command - i Informatie/toegangsrechten/samengebruik INFO
Command ? Heeeeeeelp!
Command F Zoeken FIND
Command Z Herstel
Command Q Einde programma QUIT
Command - tab Wisselen tussen programma's door
Command - backspace Gooit het geselecteerde in de prullenmand
In de verschillende programma's vind je er veel meer en ook hele specifieke.
Schermafbeelding maken (schermafdruk, printscreen, foto van je beeldscherm)
Een foto maken van je beeldscherm? Kies:
Command + Shift + 3
Een foto van een specifiek stukje van je beeldscherm, bijvoorbeeld van de inhoud van een map om die te kunnen printen:
Command + Shift + 4
En selecteer met je cursor het gewenste beeldformaat. Gemaakte plaatjes komen op je Bureaublad terecht.
Met het programma Schermafbeelding (te vinden in de map Programma's/Hulpprogramma's) kun je ook met een timer foto's maken van je beeldscherm:

In de Voorkeuren van Schermafbeelding kun je ook aangeven of, en welke soort cursor in beeld moet worden gebracht. Standaard komt er namelijk geen cursor in beeld.
Printscreen en klembord
Wanneer je in Windows een schermafdruk (Alt - PrtScn) als Miep zich het goed herinnert) maakt, komt deze in het klembord terecht, waarna je 'm in een document plakt. Op de Mac zie je de afbeelding op het Bureaublad verschijnen. Je kunt zoveel afbeeldingen achter elkaar maken als je wilt. Deze krijgen dan opeenvolgende namen: "Schermafbeelding 1", "Schermafbeelding 2" enzovoort. De afbeeldingen zijn in .PNG formaat.
Wanneer je in Windows een schermafdruk (Alt - PrtScn) als Miep zich het goed herinnert) maakt, komt deze in het klembord terecht, waarna je 'm in een document plakt. Op de Mac zie je de afbeelding op het Bureaublad verschijnen. Je kunt zoveel afbeeldingen achter elkaar maken als je wilt. Deze krijgen dan opeenvolgende namen: "Schermafbeelding 1", "Schermafbeelding 2" enzovoort. De afbeeldingen zijn in .PNG formaat.
